Een oude lichtschakelaar vervangen omdat hij vergeeld is of niet meer bij je interieur past? Dat mag je in Nederland als particulier zelf doen. Hetzelfde geldt voor een bestaand stopcontact. De voorwaarde is dat je de stroom uitschakelt voordat je begint. De grens ligt bij werkzaamheden waarbij je de elektrische installatie zelf gaat uitbreiden of aanpassen. Nieuwe groepen aanleggen of wijzigingen aan de meterkast zijn met het oog op veilig wonen voorbehouden aan erkende installateurs. Wie zijn schakelmateriaal wil moderniseren, moet dus eerst bepalen of het om vervangen of daadwerkelijk uitbreiden gaat.
Wat mag je zelf vervangen?
Een bestaande schakelaar of een bestaand stopcontact vervangen op dezelfde plek kun je zelf doen. Je verandert dan niet de elektrische installatie, maar vervangt het aanwezige schakelmateriaal. Dat kan bijvoorbeeld wanneer je verouderde exemplaren wilt vernieuwen of een uitvoering zoekt die beter bij je interieur past.
Op livolo.nl vind je verschillende uitvoeringen waarmee bestaand schakelmateriaal kan worden gemoderniseerd. Controleer voordat je begint wel of je daadwerkelijk met een bestaande aansluiting werkt. Zodra je nieuwe bedrading moet aanleggen of de installatie moet uitbreiden, gaat het niet meer alleen om het vervangen van schakelmateriaal.
Niet ieder nieuw exemplaar past zomaar op de oude aansluiting
Voordat je oud schakelmateriaal loshaalt, is het verstandig om te controleren welk type je nodig hebt. Een schakelaar waarmee je één lamp vanaf één plek bedient, vraagt bijvoorbeeld om een andere uitvoering dan een situatie waarin dezelfde verlichting vanaf meerdere plekken wordt geschakeld. Ook het formaat en de beschikbare ruimte achter het schakelmateriaal kunnen verschillen. Controleer vooraf het type aansluiting en de productspecificaties. Zo voorkom je dat je tijdens de montage ontdekt dat het gekozen exemplaar niet geschikt is voor de bestaande situatie.
Hoe pak je het vervangen veilig aan?
Begin altijd bij de groepenkast en schakel de groep uit waarop je gaat werken. Controleer vervolgens met geschikt meetgereedschap of er geen spanning meer aanwezig is. Alleen kijken of de lamp uitblijft, is daarvoor niet voldoende. Bekijk daarna hoe de bestaande schakelaar of het stopcontact is aangesloten. Een foto maken voordat je draden losmaakt kan helpen om de oorspronkelijke situatie vast te leggen. Verwijder het oude schakelmateriaal en sluit het nieuwe exemplaar aan volgens de bijbehorende instructies. Controleer of de bedrading stevig vastzit en monteer alles volledig voordat je de stroom weer inschakelt.
Dit kun je beter niet zelf doen
Een stopcontact vervangen is iets anders dan een nieuw aansluitpunt maken, bijvoorbeeld voor een inbouwkoelkast die op een nieuwe plek komt te staan. Ook nieuwe groepen aanleggen of de meterkast aanpassen valt buiten het werk dat je als particulier zelf uitvoert. Daarvoor schakel je een erkende installateur in. Voor laagspanningsinstallaties geldt NEN 1010 als belangrijke veiligheidsnorm. Die heeft niet alleen betrekking op nieuwe installaties, maar ook op wijzigingen en uitbreidingen. Kom je tijdens het vervangen beschadigde bedrading, een onduidelijke aansluiting of een onverwachte situatie tegen, stop dan en laat een elektricien beoordelen wat er nodig is.
Livolo laat zien hoe schakelmateriaal verandert van een technisch standaardonderdeel in een woonkeuze waarbij bewoners zelf meer aandacht besteden aan wat er uiteindelijk op hun muur terechtkomt.
